Stichting Mesdag-Zuivelfonds NLTO
p/a Sixmastraat 4
Postbus 2330
8901 JH Leeuwarden
tel: 058 - 288 78 87
mesdagfonds@gmail.com

2008.05 - De rol van natuurlijke weerstand van de koe in de beheersing van ParaTBC binnen melkveebedrijven

Mycobacterium avium subspecies paratuberculosis (MAP). Dat is de naam van een bacterie die bij koeien de ziekte para-tbc, gekenmerkt door een ernstige diarree, veroorzaakt. Dieren die de bacterie met de mest uitscheiden, besmetten daarmee hun omgeving. Deze  geïnfecteerde dieren hebben ook een hogere kans om bacteriën via de melk en de biest uit te scheiden. Maatregelen om de ziekte op melkveebedrijven terug te dringen zijn er dus vooral op gericht om jonge kalveren van volwassen koeien en hun mest te scheiden. Daarnaast worden laboratoriumtesten gebruikt om geïnfecteerde dieren te identificeren en uit het koppel te verwijderen.
 
Bij langdurig toepassen van deze maatregelen is gebleken dat het aantal paratbc- besmette dieren in een koppel wel teruggedrongen kan worden, maar dat het onmogelijk is om een bedrijf op deze manier para-tbc-vrij te maken. Blijkbaar zijn er onbekende overdrachtroutes die tot op heden nog niet gecontroleerd worden. Om overdracht via de lucht te onderzoeken werd op een experimenteel bedrijf met alleen paratuberculose uitscheidende koeien een manier ontwikkeld om stof op te vangen en te analyseren. Het bleek dat MAP daadwerkelijk in stofmonsters aanwezig was.
 
In samenwerking met de Stichting Mesdagzuivelfonds NLTO is op acht melkveebedrijven over een periode van twee jaar onderzocht of de mate van de omgevingsbesmetting met MAP samenhangt met het aantal positieve melktesten van koeien op een melkveebedrijf.
 
Op alle bedrijven werden stofmonsters verzameld, zowel in de melkveestal als in de jongveestallen. In de stofmonsters van para-tbc-vrije bedrijven werd geen MAP waargenomen. Op de andere melkveebedrijven was MAP in detecteerbare hoeveelheden in stof aanwezig. Onderzoek van het stof in de jongveestallen liet zien dat indien kalveren in gescheiden gebouwen gehuisvest werden, er in de omgeving geen detecteerbare hoeveelheden kiemen in stof aanwezig waren. Indien kalveren en koeien onder hetzelfde dak gehouden werden, werden wel infectieuze MAP bacteriën in stof aangetoond.

De aanwezigheid van MAP in stof op melkveebedrijven werpt de vraag op of kalveren ook met para-tbc besmet kunnen raken als zij de bacterie inademen. Om deze vraag te beantwoorden werd bij zes kalveren gekeken of er infectie kon worden aangetoond nadat de dieren druppeltjes met MAP hadden ingeademd. Omdat de dieren nog te jong waren om ziekteverschijnselen te vertonen moest de ziekte door het aantonen van de bacterie in darmweefsel worden bevestigd. Omdat MAP aanwezig was in het darmweefsel van alle zes kalveren, laat deze studie zien dat kalveren ook na inademen van de bacterie geïnfecteerd kunnen raken met MAP.

Tevens is er in het onderzoek gekeken naar de reiniging van stallen. Hieruit dat het zinvol is rundveestallen met de hogedrukspuit te reinigen om het aantal kiemen te verminderen. Voorwaarde is dat de stal helemaal leeg is. De helft van de stal schoonspuiten terwijl er in de andere helft dieren staan, is zeker niet aan te bevelen. Door de combinatie van water, stof en hoge druk kunnen makkelijk aërosolen (is een soort fijnstof) met bacteriën ontstaan die de aanwezige dieren gemakkelijk kunnen inademen.

De conclusies van dit onderzoek op een rijtje
  • MAP is aanwezig in stofmonsters op besmette bedrijven
  • Meer para-tbc-besmette dieren betekent meer stofmonsters met levende kiemen
  • Kalveren kunnen besmet raken met para-tbc door inademing van de bacterie
  • Om contact met MAP te voorkomen is alleen huisvesting van jongvee in aparte stallen effectief
  • Hogedrukreiniging gecombineerd met korte leegstand of desinfectie vermindert omgevingsbesmetting met MAP

Lees hier het artikel over dit onderzoek uit de Veeteelt.

Nieuws

'Stikstofplan is zelfde gedrocht als fosfaatwet' Jan Cees Vogelaar, de voorzitter van Stichting Mesdag Zuivelfonds, is nauw betrokken bij het stikstofdossier. Na de hoorzitting van woensdag (waarin hijzelf sprak) en het debat van gisteravond heeft hij echter geen vertrouwen dat het Kabinet met een passende oplossing komt.
Stikstofdebat tot december in de wacht Tijdens het stikstofdebat wat gisteravond in de Tweede Kamer plaatsvond, viel op dat de politiek sterk verdeeld is over de aanpak. Ook de coalitie zit niet op 1 lijn. De uitkomst is dat landbouwminister Carola Schouten opnieuw in gesprek gaat met de provincies. Ze belooft om uiterlijk 1 december met duidelijkheid te komen. 
Zuivelprijzen laten stijgend beeld zien Terwijl de DCA-foliekaasnoteringen grote stappen naar boven zetten, kijken de vloeibare zuivelprijzen met een schuin oog naar boven. Marktexpert Wouter Baan bespreekt de marktsituatie. 
Het Landbouwcongres 2019, wie zijn de sprekers? Het Nationaal Economisch Landbouwcongres 2019 komt eraan. Boerenbusiness steekt ieder jaar de thermometer in de landbouw, met dit jaar het thema: 'Ondernemen in een ander klimaat'. Ben jij er op 18 december bij in Amersfoort?
Alle remmen zijn los op de kaasmarkt De DCA-foliekaasnoteringen voor Gouda en Edam zetten deze week opnieuw een stap naar boven en passeren makkelijk de psychologische grens van €3 per kilo.