Stichting Mesdag-Zuivelfonds NLTO
Van Limburg Stirumweg 25
9291KB Kollum
mesdagfonds@gmail.com

Laatste nieuws

Column: Druk zetten met boerenprotesten en volhouden loont

24-07-2020 - Afgelopen woensdag was er alweer een boerenprotest en voor de tweede keer bij het RIVM. Dit keer bleven de grote trekkers thuis en waren boeren minder zichtbaar. Hoeveel zin hebben die protesten dan nog? En beginnen ze niet als een grijsgedraaide LP te klinken? Ik denk dat het zeker zin heeft, ook als de kern van de boodschap dezelfde is. Druk zetten en volhouden loont, wanneer zaken onredelijk zijn of niet kloppen. Dat is niet mijn mening, maar blijkt gewoon in de praktijk.

De acties van het Mesdagfonds zijn daar een goed voorbeeld van. Het fonds mag dan door de algemene media en een groot deel van de politiek niet hoog worden aangeslagen, door vol te houden komen er uiteindelijk wel zaken op tafel. Sinds 2015 probeert het Mesdagfonds de brongegevens van het ammoniakbeleid boven tafel te krijgen. Dat lukte niet, omdat die er niet meer zouden zijn. Het Mesdagfonds bleef echter roeren in het ammoniakdossier en dat leidde in januari tot een verlaging van de ammoniakuitstoot bij het uitrijden van mest met tien procent. Zonder druk vanuit het Mesdagfonds hadden de onderzoekers van Wageningen niet opnieuw naar hun eigen berekeningen gekeken. Dat het 5 jaar duurde is natuurlijk wel tenenkrommend.

Juiste mores RIVM
Bij het stikstofbeleid gebeurt nu precies hetzelfde. Opnieuw het Mesdagfonds wilde inzage in de stikstofmodellen en de brondata die de overheid gebruikt voor beleid. In eerste instantie wilde het RIVM die niet geven en werd de druk verhoogd met een rechtszaak. De rechter bepaalde dat het aan het RIVM zelf was om te beslissen over openbaarmaking. Uiteindelijk ging het RIVM over stag, een stap die volgens mij iets zegt over de juiste wetenschappelijke mores van het instituut, en kon iedereen met enige kennis van zaken meekijken en zelf berekeningen uitvoeren.

Rectificatie RIVM
En dat gebeurde dus ook. Het Mesdagfonds zelf deed het, maar maakte daarbij helaas onbewust een fout en moest het percentage van 25 procent aandeel van landbouw in de stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden corrigeren. Dat werd breed uitgemeten in de pers. Tegelijk met de rectificatie van het Mesdagfonds kwam het RIVM ook met een rectificatie dat hun 46 procent niet klopte. Dat bleek 41 procent te zijn, maar haalde alleen binnen de agrarische media het nieuws. Het was voor mij wel opnieuw een teken van de wetenschappelijke integriteit van het instituut, want het RIVM wil wetenschappelijk wel de juiste conclusies trekken. Dan helpt het als er andere wetenschappers of criticasters meekijken en kritieken geven. Die wordt dan of wetenschappelijk weerlegt of er wordt terecht iets vastgesteld en volgt er een aanpassing.

Verkeerde adres
Op basis hiervan zou je kunnen concluderen dat het boerenprotest afgelopen woensdag op de verkeerde locatie plaatsvond. Dat bracht het RIVM zelf vlak voor de start van de bijeenkomst ook naar buiten. ‘Protesterende boeren zijn vandaag bij het RIVM aan het verkeerde adres. Het RIVM bepaalt niet welke maatregelen worden genomen om de hoeveelheid stikstof terug te dringen, zoals die op het gebied van veevoer.’ Kijk je alleen naar de voermaatregel, dan is dat inderdaad een beslissing van het ministerie van LNV. Toch klopt de redenatie van het instituut niet, want het RIVM wordt ambtelijk aangestuurd waardoor er ook beleidskeuzes zijn terug te vinden in hun uitkomsten.

Terecht protest bij RIVM
De Commissie Hordijk, ingesteld door minister Schouten als reactie op de druk van het Mesdagfonds, onderzocht de rekenmodellen van het RIVM en kwam tot de conclusie dat de uitstoot vanuit de landbouw anders werd berekend dan voor verkeer. Een duidelijke wetenschappelijke verklaring daarvoor ontbreekt en daar moet het kabinet nog iets mee.

En Tv-programma 1Vandaag bracht boven tafel dat er bij verkeersprojecten met twee maten wordt gemeten, waarbij de overheid zichzelf bevoordeeld en projecten makkelijker gerealiseerd krijgt. Volgens het RIVM ‘een beleidskeuze’, waar ze wel aan meewerkte. Zelfs de Volkskrant vond deze week dat de boeren een punt hadden om te demonstreren. Let wel, dat 1Vandaag tot die conclusies wist te komen, kwam wel doordat het RIVM hun systemen openbaar had gezet. Daardoor zijn zaken transparanter geworden. Datzelfde gebeurde bij vliegveld Lelystad, waar Leon Adegeest het rekenmodel gebruikte om de Milieu Effect Rapportage (MER) te controleren. Hij toonde aan dat een weg door de MER-commissie (het RIVM speelde hierin geen rol) ‘over het hoofd’ was gezien, waardoor de uitstoot van autoverkeer, dat van en naar het vliegveld rijdt, op papier lager zou uitvallen dan na de opening in de praktijk.

Transparantie toverwoord
De boeren stonden dus wel degelijk op de goede plek. Wanneer het RIVM echt onafhankelijk zou zijn, zouden ze zich niet laten beïnvloeden door beleidskeuzes. En ook een tussenweg is nog mogelijk, waarbij het RIVM de beleidskeuzes wel meeneemt, maar daar vervolgens zelf open over is en actief over naar buiten treedt zodat iedereen weet dat de uitkomst deels gestuurd is. Transparantie is hier echt het toverwoord. Door druk van het Mesdagfonds en de boerenprotesten wordt het zicht op de totstandkoming van beleid steeds helderder. Nu nog hopen dat het voor de boeren uiteindelijk ook voordelig uitpakt.

Mijn aanbeveling: zet een streep door de snelwegprojecten waarvoor de voermaatregel in het leven is geroepen. De berekening klopt er niet van en door de coronacrisis is er veel minder wegverkeer, dus is die verbreding ook niet nodig.

Tekst Robert Ellenkamp/Jan Cees Vogelaar
https://www.agraaf.nl/artikel/259346-druk-zetten-met-boerenprotesten-en-volhouden-loont/
 

Nieuws

Wordt Cono koploper in melkprijsvergelijker? Cono Kaasmakers doet ook voor maart een schepje bovenop de melkprijs en verhoogt deze voor de tweede maand op rij. De zuivelwerker noteerde al in de bovenste regionen, maar de kale melkprijs wint hiermee nog meer terrein in de Boerenbusiness Melkprijsvergelijker.
Melkveehouder zaait gerst mee met voederbieten Door de hoge kVEM-opbrengst wordt de voederbiet steeds belangrijker in de ruwvoerstrategie van melkveehouders. Het areaal voederbieten in Nederland groeit ieder jaar weer.
Kaasfabriek van Glanbia en A-Ware in Ierland betwist De nieuwe kaasfabriek in Ierland die de zuivelconcerns Glanbia en A-ware gezamenlijk willen bouwen, blijft de gemoederen bezig houden. Doordat de oplevering van de fabriek wordt vertraagd, wil Glanbia een regeling introduceren om de piekproductie van haar leden-melkveehouders volgend voorjaar te beperken. Daar is niet iedereen het mee eens.
Australische zuivelexport verder gegroeid De Australische zuivelexport heeft de positieve ontwikkeling over de maand februari doorgezet. De zuivelexport is verder gegroeid. Vooral de uitvoer van boter nam flink toe.
'Met lage kosten naar de 11.000 kilo per koe' De Boerenbusiness Ruwvoertour volgt dit jaar 10 percelen maïs en gras verdeeld over Nederland. Iedere week vragen we 1 van de deelnemende melkveehouders naar zijn visie en aanpak voor aankomend groeiseizoen. Deze week is dat Jan Dirk Ubbels, melkveehouder in Jelsum (Friesland).
Runderslachtingen eerste kwartaal flink lager Het aantal runderslachtingen is in het eerste kwartaal (tot en met 28 maart) gedaald ten opzichte van het eerste kwartaal vorig jaar. Mogelijk anticiperen melkveehouders op de sinds februari verbeterde marktperspectieven.
Anticipeert zuivelmarkt op heropening horeca? De zuivelmarkt is deze week vrij stabiel, maar extra impulsen liggen in het verschiet met de mogelijke heropening van de horeca. Wordt hier op geanticipeerd door de markt en wat betekent dit voor de DCA-zuivelnoteringen? Chanti Oussoren vertelt hierover meer.
FrieslandCampina wil kapitaal koppelen aan melk FrieslandCampina komt met een voorstel voor een toekomstbestendig ledenfinancieringssysteem waarbij financiering aan de geleverde melk gekoppeld wordt via zogeheten leveringscertificaten. Besluitvorming over de vernieuwde ledenfinanciering staat gepland op 16 juni 2021. Bij goedkeuring door de ledenraad gaat de nieuwe ledenfinanciering per 1 januari 2022 van start.
Europese boterproductie groeit in 2021 De Europese Commissie voorziet een groei van de productie van boter en magere melkpoeder voor 2021. Wat ligt hieraan ten grondslag en welke verwachtingen zijn er nog meer?
Droogte niet veroorzaakt door minder regen Nattere en drogere periodes wisselen elkaar af, maar er lijkt sprake te zijn van een trend van meer drogere jaren. Dat blijkt uit nieuw onderzoek dat in het wetenschapsblad Nature Geoscience is gepubliceerd. Opvallend is dat er volgens de onderzoekers niet zozeer minder regen valt. Het neerslagtekort dat vooral in het voorjaar optreedt, is vooral te wijten aan meer verdamping.
Australische melkaanvoer verliest voorsprong In februari 2021 hebben Australische melkveehouders iets minder melk geproduceerd ten opzichte van februari vorig jaar. In januari lag de productie nog hoger in vergelijking met dezelfde maand een jaar eerder. Die voorsprong gaat in februari verloren.
Lagere krachtvoerkosten door zomerstalvoeren Meer eiwit van eigen land wordt steeds belangrijker. Met de 65% eiwit van eigen land als indicator voor grondgebondenheid, is zomerstalvoeren meer en meer in trek. 
Fonterra verkoopt Chinese melkveebedrijven Fonterra heeft de verkoop van 3 Chinese melkveebedrijven afgerond. Aan Inner Mongolia Youran Dairy Co (Youran) zijn 2 landbouwhubs in Ying en Yutain verkocht. De verkoop van deze bedrijven, die in oktober was aangekondigd, zat nog te wachten op de goedkeuring van de Chinese overheid. Die heeft sinds 1 april groen licht gegeven.
Global Dairy Trade verrast met minimale plus De Global Dairy Trade (GDT) heeft de eerste veildag van april dinsdag (6 april) vrij verrassend afgesloten met gemiddeld een kleine plus. Boter en magere melkpoeder stijgen in prijs, terwijl volle melkpoeder vrijwel gelijk blijft. Welke richting geeft de GDT daarmee aan de zuivelmarkt?
Milcobel verbiedt tijdelijk het uittreden van leden Zuivelcoöperatie Milcobel laat weten dat het tussen 5 april en 1 juli voor melkveehouders niet mogelijk is om uit te treden. Hiermee wil het bedrijf vermijden dat de werkzaamheden van verstoord wordt. Afgelopen maanden zijn er veel leveranciers weggegaan bij de coöperatie, met name door ontevredenheid over de zuivelaar.
Voorraden ruwvoer worden krapper De ruwvoermarkt komt nog niet echt in beweging. Verschillende handelaren merken wel dat de voorraad ruwvoer bij verschillende veehouders wat aan de kleine kant wordt. Door de relatief hoge prijzen zijn boeren over het algemeen wel voorzichtig met bijkopen van voer.
Jonge boer: aandacht voor toekomst melkveebedrijf Het Nederlands Agrarisch Jongeren Kontakt (NAJK) heeft vanmiddag (dinsdag 6 april) op het Binnenhof in Den Haag aan landbouwwoordvoerders van politieke partijen hun toekomstvisie voor de melkveehouderij in 2050 gepresenteerd. Concrete eisen worden in het visiestuk niet gesteld.
Rendement melkvee na jaar weer bovengemiddeld Het rendement van melkveehouders heeft de sterk opwaartse trend die begin dit jaar werd in gezet verder voortgezet. In maart kwam de DCA Melkvee Index voor het eerst sinds februari 2020 weer boven het 10-jarig gemiddelde uit.
Koude legt groeizaam weer voor gras weer even stil De kou en neerslag van de afgelopen dagen hebben hun stempel gedrukt op het paasweekend. Het verschil in neerslag en temperatuur op de grasland- en maïspercelen die meedoen aan de Boerenbusiness Ruwvoertour is groot. Waar het groeiseizoen mooi op gang kwam, ligt alles weer een beetje stil.
Meer varkensvlees, minder rundvlees in EU in 2021 De Europese varkensvleesproductie is vorig jaar gestegen. Ook voor dit jaar verwacht de Europese Commissie nog een toename, al neemt de groei wel af. De rundvleesproductie is vorig jaar gedaald en voor 2021 wordt een verdere afname verwacht.